Diëtetiek – dumping syndroom

Diet 1

Dumpingsyndroom

Algemeen:

Het dumpingsyndroom ontstaat door een te snelle afgifte van het voedsel aan de dunne darm. De etiologie is nog niet goed bekend. Klachten ontwikkelen zich alleen na voedsel- en vochtinname, bij vasten is men  klachtenvrij. Een voedingsadvies is de eerste keus voor de behandeling van het dumpingsyndroom. Bij een kleine groep patiënten persisteren dumpingklachten ondanks dieetrichtlijnen. Vroege dumping (10-30 minuten postprandiaal) of een combinatie van vroege en late dumping (1-3 uur postprandiaal) komt het meest voor. Late dumping alleen komt minder  vaak voor. Ernstige dumpingklachten kunnen gewichtsverlies, angst om te eten en ondervoeding tot gevolg hebben.

Voorkeursmoment voor verwijzing naar de diëtist:

  • na het stellen van de diagnose
  • bij start orale belasting na operatie waarbij risico dumping aanwezig is.

Relevante gegevens voor de diëtist:

  • diagnose: dumpingsyndroom kan voorkomen na iedere maagoperatie, waaronder bariatrische chirurgie, bij schade aan de nervus vagus (onder andere slokdarmoperaties), pylorusplastiek en pylorectomie, eventuele comorbiditeit. Niet alle postprandiale hypoglycaemieën zijn toe te schijven aan het dumpingsyndroom.
  • symptomen:
  • vroege dumping kenmerkt zich door symptomen ten gevolge van de osmotische reactie in de dunne darm op voedsel met onder andere buikkrampen, misselijkheid, diarree, opgeblazen gevoel, hartkloppingen, transpireren, duizeligheid, hoofdpijn, vermoeidheid en/of slap gevoel
  • late dumping kenmerkt zich door symptomen ten gevolge van een reactieve hypoglykemie met onder andere transpireren, trillen, slap gevoel, concentratiestoornis, verminderd bewustzijn, verwardheid en/of (geeuw)honger.
  • medicatie: acarbose (Glucobay®) en octreotiden (Sandostatin®)
  • overig: lengte, gewicht(sverloop).

 Doelstelling dieet:

  • verminderen van de symptomen
  • handhaven verbeteren van de voedingstoestand.

 Dieetkenmerken:

  • frequente, kleine maaltijden
  • goed kauwen en rustig eten
  • vooral hoog osmolair vloeibaar voedsel en koolhydraatrijke maaltijden worden slecht verdragen:
    • beperkte inname dranken bij de maaltijden
    • mono- en disaccharidenbeperkt, waardoor vet- en eiwitinname relatief hoger zijn.
  • melk(producten) in kleine hoeveelheid uitproberen. Deze worden niet altijd goed verdragen. Zure melkproducten worden soms beter verdragen.
  • bij ondervoeding: zie ’gewichtsverlies/ondervoeding’.

Bijzonderheden:

  • bij onvoldoende effect van de voedingsadviezen kan het helpen na de maaltijd een half uurtje te rusten of vloeibare voedingsmiddelen half achteroverliggend te gebruiken
  • oplosbare, fermenteerbare, visceuze vezels als pectine, gommen (Resource®, Opti Fibere®), oligosacchariden en onverteerbaar zetmeel vertragen de maagontlediging en passage door de dunne darm bij de normale maag. Overleg met de arts of het zinvol is deze middelen uit te proberen bij aanhoudende klachten van (late) dumping.
  • lactasedeficiëntie en ook glutenintolerantie worden soms pas na een maagoperatie manifest. Klachten komen deels overeen met het dumpingsyndroom.
  • er is risico op steatorroe (indien octreotide nodig is neemt dit toe) en daarbij op lange termijn anemie, osteomalacie en osteoporose
  • suppletie van de in vet oplosbare vitaminen A en D, vitamine B12, calcium, ijzer en foliumzuur kan (met name bij steatorroe en na bariatrische chirurgie) noodzakelijk zijn
  • na bariatrische chirurgie kan hyperplasie de Eilandjes van Langerhans of nesidioblastosis een complicatie zijn. Een isulinoom dient uitgesloten te worden.
  • soms is het bijhouden van een eetdagboek nodig.

 

De actualisering van Dumpingsyndroom is gerealiseerd door Anneke Droop, diëtist Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) en Monique van Kemenade, diëtist Erasmus Medisch Centrum, mede namens het Chirurgisch Overleg Diëtisten Academische Ziekenhuizen (CHIODAZ) .

Advertenties

One Response to Diëtetiek – dumping syndroom

  1. A. Bayrak schreef:

    Hallo, gister had ik gevast en had ik savonds een stevige maaltijd genomen. Een uur daarna kreeg ik het koud, neiging tot flauwvallen en diaree. Kan het dumpingssyndroom ook ontstaan als men te veel voeding op een kompleet lege maag nuttigt?
    Groeten Ayse

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: