C- en H2-Ademtesten

BreathADEMTESTEN IN DE GASTROENTEROLOGIE
door KP. Geboes, P. Rutgeerts, K. Verbeke
Tijdschrift voor Gastro-enterologie, januari 2003

3. Methode
a) Algemene opmerkingen
• Alle 13 C-ademtesten, behalve de proteinen-ademtest en de lactose-ureide-ademtest kunnen thuis gebeuren. Deze testen en alle 14C-ademtesten behalve de galzuurademtest, gebeuren op het labo, omdat de maaltijd speciale voorbereiding vergt.
Tijdens opname in het ziekenhuis worden alle testen op zaal uitgevoerd. Enkel de test voor maagontlediging, de proteinen-ademtest en de lactose-ureide-ademtest worden in het labo gestart.
• Alle testen beginnen ’s morgens nuchter (nuchter = geen maaltijd gedurende de voorbije 12 uur).
• Alle medicatie die het resultaat kan beïnvloeden wordt beter tijdelijk gestopt, bijvoorbeeld farmaca die de transit beïnvloeden of geneesmiddelen die worden gemetaboliseerd via cytochromen in de lever. Bij een ademtest die gebaseerd is op het bacterieel metabolisme mag de patiënt de voorbije twee weken geen antibiotica ingenomen hebben. Er moet steeds genoteerd worden welke medicatie de patiënt ingenomen heeft.
• Tijdens de maaltijd mag de patiënt niet eten of drinken. Enkel bij de lactose-ureide ademtest is een standaardmaaltijd voorzien na 4 uur. Diabetici mogen bij elke test na 4 uur een boterham met confituur eten.
• Tijdens de volledige test dient de patiënt in rust te zijn om een constante CO2-productie te verzekeren.
• Tijdens de maaltijd mag de patiënt niet roken omdat dit de CO2- en H2-productie beïnvloedt.
• De tijd tussen twee ademtesten met hetzelfde isotoop bij dezelfde patiënt dient minstens 48 u te bedragen.

b) Substraten 14C-ademtesten
• De stralingsdosis in 14C-ademtesten is afhankelijk van het gelabeld substraat, maar is altijd zeer laag. In het algemeen wordt de stralingsdosis lager geschat dan de stralingsdosis bij een standaard radiologisch onderzoek van de hoge gastrointestinale tractus. Persoonlijke stralingsbelasting bij 14CO2-ademtesten is dus zeer klein. Toch worden 14C-ademtesten nooit uitgevoerd bij kinderen onder 18 jaar, noch bij zwangere vrouwen. Er wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van het 13C-isotoop, maar wanneer men bijvoorbeeld gelijktijdig verschillende parameters wil testen, dient één van beiden 14C-gemerkt te zijn.
• Vaak is het wenselijk om een ademtest enkele keren te herhalen, bijvoorbeeld om het effect van medicatie na te gaan. In dit geval is het beter om niet-radioactieve isotopen te gebruiken om de stralingsbelasting te beperken.
• 14C heeft een halveringstijd van 5730 jaar en bijgevolg is de uitgeademde 14CO2 belastend voor het milieu. Ook om deze reden is het wenselijk om zo weinig mogelijk 14C-ademtesten te gebruiken.
• Momenteel zijn er slechts enkele omstandigheden waarbij gebruik van 14C-testen strikt noodzakelijk is : bij gelijktijdige meting van maaglediging van vaste en vloeibare stoffen, wanneer men maaglediging wil volgen bij de lactose-ureide ademtest om de dundarmtransittijd te bepalen en in de galzuurademtest zonder/met faecescollectie.

H2-ademtesten
• H2 in de adem duidt op bacteriële fermentatie van niet-geabsorbeerde koolhydraten. Dit principe wordt gebruikt in de lactose-ademtest om malabsorptie van lactose op te sporen. Op dezelfde manier kan malabsorptie van andere suikers onderzocht worden, bijvoorbeeld bij fructose- of sucrose-intolerantie.
• Nuchtere ademstalen bevatten normaal gezien een lage concentratie aan waterstof. Indien een hoge concentratie aan H2 gemeten wordt, is dit meestal te wijten aan fermentatie van maaltijdresten in het colon.
• Wanneer iemand gewoon is een vezelrijk dieet te eten, kan dit de interpretatie van de test bemoeilijken. Bij inname van de testmaaltijd op nuchtere maag wordt immers het mechanisme van de “ileal brake” opgeheven. Resten van de maaltijd van de vorige avond die zich nog in de dunne darm bevonden, worden dan voortgestuwd naar het colon en daar gefermenteerd. Indien het een vezelrijke maaltijd betrof, zal er dan ook een stijging in de waterstofconcentratie optreden. Om deze reden wordt aan patiënten gevraagd geen koolhydraatrijke maaltijd te eten de avond voor een H2-ademtest (dus geen uien, kolen, bonen…).
• Bij een gedeelte van de bevolking zal bij bacteriële fermentatie van niet-geabsorbeerde koolhydraten geen H2 in de adem gemeten worden. Waarschijnlijk wordt waterstof in dit geval door bacteriën dadelijk verbruikt als reagens bij verschillende metabole sequenties. Deze patiënten worden “non-producers” genoemd.

4 c) Individueel resultaat
Het resultaat van een ademtest dient altijd geïnterpreteerd te worden in het licht van de gekende pathologie van de patiënt.

In dit opzicht is het ook steeds belangrijk rekening te houden met de medicatie die de patiënt inneemt. Afwezigheid van signaal in de lactose-ureide ademtest of de galzuurademtest is perfect te verklaren als blijkt dat de patiënt in de voorbije weken antibiotica heeft ingenomen. Erythromycine beïnvloedt de transit. Veel geneesmiddelen worden gemetaboliseerd via cytochromen in de lever en beïnvloeden op die manier de aminopyrine-ademtest.

5. Voor- en nadelen

Voordelen
Ademtesten zijn een niet-invasieve onderzoeksmethode en kunnen meestal ambulant
gebeuren. ze laten toe gastro-intestinale, hepatologische en metabole functies rechtstreeks te meten in fysiologische omstandigheden. Bovendien kunnen 13C-ademtesten verschillende malen herhaald worden om bijvoorbeeld het effect van medicatie na te gaan.
Tenslotte kan digestie van koolhydraten, vetten of eiwitten gekaderd worden in het geheel van de transit. Het is mogelijk om in één maaltijd eender welke test voor digestie te combineren met een etst voor maaglediging en orocaecale transittijd.

Nadelen
Ademtesten geven slechts semi-kwantitatieve informatie over een bepaalde functie. Dat wil
zeggen dat het resultaat enkel kan geïnterpreteerd worden binnen normaalwaarden, opgesteld voor een normale populatie met een specifieke maaltijd in een test met een welbepaalde duur.
Individuele verschillen in darmmotiliteit of bacteriële overgroei kunnen het testresultaat beïnvloeden. Vaak geeft de vorm van de curve aan dat dit het geval kan zijn. In deze gevallen is het soms nuttig om enkele ademtesten te combineren of een faecesanalyse te laten uitvoeren.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: